مبانی نظری و پیشینه تحقیق سلامت سازمانی در 42 صفحه با فرمت word و قابل ویرایش

سلامت سازمانی

مفهوم سلامت

واژه سلامت در فرهنگ لغت به معنی " تندرستی، شادابی ، خرمی ، امنیت ، صداقت، تقو ي، رستگاري ،صلح، آشتی " تعریف شده است و در زبان انگلیسی معادل کلمه (Health)می باشد . در باور عمومی ، سلامت به معنی فقدان بیماري و نارسایی در یک ارگانیسم (موجودزنده) است. " درحالت سلامت مثبت، ارگانیسم ضمن انجام وظیفه، به رشد و شکوفایی خودادامه می دهد. قریب به این مفهوم، خودیابی است که درروان درمانی و آموزش روابط انسانی بدان اشاره می شود. به زعم " مزلو " ، خودیابی، میل رسیدن به حدکمالی است که شخص قابلیت رسیدن به آن ر ا دارد. درحالت خودیابی یا تحقق ذات، استعددهاي بالقوه شخص (سازمان) شکوفا شده، فعلیت می یابند . هر دو مفهوم سلامت مثبت و خودیابی، جذابیت ویژه اي در قلمرو علوم رفتاري پیدا کرده اند "(علاقه بند ، 1387).

بینیارد ( 1996) تعریف سلامت برمبناي حالت کامل صحت و آسایش زیستی، روانی و اجتماعی را مورد انتقاد قرارداده و اظهار می کند که رسیدن به آن حالت ، درعمل خیلی مشکل است. از سوي دیگر این تعریف از عوامل گسترده اجتماعی اقتصادي وسیاسی که ممکن است در این حالت سهیم باشد، غفلت کرده است این تعریف همچنین مستلزم آن است که افرادي که کامل نیستند (لزوما ) سالم نیز نیستند(کرتیس،1380).در بررسی سلامت سازمان ها، سوال قابل طرح این است که آیا می توان مفهوم سلامت را که مربوط به موجودات زنده است، در مورد سازمانها به کاربرد؟ " مایلز معتقد است که صرف نظر از مشکلاتی که " ارگانیسم پنداري " سازمان و " نوع آرمانی " بودن مفهوم " سلامت کامل " به بار می آورند،رویکرد " سلامت سازمانی " ازلحاظ فهم پویایی هاي سازمانها و پژوهش و کوشش در جهت بهسازي آنها،مزایاي علمی قابل ملاحظه اي دارد "( علاقه بند ، 1387) . افزوده برآن وقتی دریک نگرش سیستمی به سازمان توجه شود می توان آن را به عنوان یک موجود زنده که مدام درحال تغییر وتحول است به حساب آورد.

مفهوم سازمان

سازمان از نظرلغوي " مجموع دستگاه ها و شعب و کارمندان یک اداره یا یک مؤسسه که به آن تشکیلات نیزمی گویند " معنی شده است (فرهنگ معین ، جلد دوم ، ص 1794). همگام با سیرتحولی علم مدیریت، شناخت و تصورات از سازمانها تغییرات بسیاري پیدا کرده است . سازمان به عنوان سیستم هاي حقوقی که می توان آن را در نظارت مدیریت علم ی تیلور، فایول، وبر وسایمون ملاحظه کرد، به عنوان یک سیستم بسته قلمداد شده و سازمان را بدون محیط در نظر می گیرند ازمشخصات بارز و خصوصیات بیانگراین نظرات، مشخص بودن هدف ها و رسمی شدن رفتارها می باشد . به عبارت دیگر در این سازمان ها اهداف، مشخص و معین است و هدف هاي مبهم در سازمان در طول زمان مشخص تر می شوند . چنانچه هدف ها مشخص

نشوند ساختار سازمان نیز ناپایدار و نامنظم خواهد بود . رسمی شدن رفتارها نیز به منظورروشن تر کردن و عینی ساختن روابط بین مجموعه اي از نقش ها و اصولی که ناظر برعملکرد سیستم است، به حساب می آید.

نظریه پردازان وجود ساختارهاي بسیاررسمی را درسازمان انکار نمی کنند . بلکه اهمیت وبخصوص اثر آنها بررفتار اعضاءسازمان را موردسئوال قرارمی دهند . ساختارهاي رسمی که عمدتاً براي تنظیم رفتار درجهت هدف هاي خاص ایجاد شده اند پیدایش ساختارهاي غیر رسمی که عمدتاً براي تنظیم رفتاردرجهت هدف هاي خاص ایجاد شده اند تحت تأیثرآن تکمیل شده ، تحریف گردیده و تغییر شکل می یابند . تحلیل وظیفه اي ازویژگی دیگر نظریه پردازان سیستم حقیقی است . این الگو بیان می کند که سازمان نیازها و پیش نیازهایی دارد که اگر بخواهد درحفظ موجودیت خود به شکل موجود راسخ باشد باید آنها را برطرف سازد . سازمان نیز بخشی ازآن وظیفه کسب اطلاعات از محیط وتغییرات آن را به عهده دارد تا متناسب با آن، ساختارمناسب را به وجود آورد . از نظریه پردازان این سیستم می توان به میو، بارنارد، سلزنیک، پارسونز، اشاره کرد " سازمان به عنوان یک سیستم باز از منظومه اي از عناصر واجزایی تشکیل شده است که با هم ارتباط وکنش وواکنش متقابل داشته ، کل واحدي را بوجود می آورند " (علاقه بند،1387). با توجه به هدف هاي گوناگونی که ممکن است فرد یاجامعه داشته باشد، سازمان هاي متفاوت ومتنوعی بوجود آمده وخواهد آمد که هر کدام خصایصی دارند . همین امرموجب شده است که یافتن تعریف جامع ومانعی براي سازمان دشوار باشد . با این اوصاف و به دلیل وجود خصایص مشترك درسازمان هاي مختلف و با تکیه براین خصایص وبراي رسیدن به هم فهمی بیشتر، به ذکرچندتعریف ازسازمان اکتفا می شود .

1- " سازمان عبارت از کوشش جمعی وعمدي ازافراداست که براي رسیدن به هدف مشترکی که هر یک از افراد به تنهایی ازآن عاجزند بایکدیگر همکاري ومعاونت می نمایند "(صافی ، 1389)

2- " سازمان عبارت است از یک رشته روابط منظم وعقلایی است که بین افرادي که وظایف پیچیده و متعددي را انجام می دهند، بر قرارمی گردد " (اقتداری ،1385).

3- " سازمان، واحدي طرح ریزي شده وداراي تشکل عمدي براي رسیدن به هدف هاي مشترك است " (علاقه بند،1387).

4- " ربر " سازمان رایک نظام پیچیده اجتماعی می داند که ازافراد، وسایل ومحصولات، تشکیل شده که فعالیت هاي کارکنان آن بارعایت سلسله مراتب قدرت جهت نیل به هدف هاي مشترك، هماهنگ می شوند " (ساعتچی ، 1385).

5- هربرت سایمون اعتقاد دارد : " سازمان عبارتند ازسیستم فعل وانفعالات سلوکی ورفتاري اجتماعی یک گروه انسانی، که همگی اعضاء را شرکت کنندگان سازمانی می نامیم " (پرهیزگار،1382).

بدیهی است، سازمان مانند بسیاري از مفاهیم علوم اجتماعی وانسانی، تعاریف گوناگون دارد . اما از این تعاریف و تعاریف مشابه دیگر، عناصرو ویژگیهاي مشترك سازمانها به شرح زیرجمع بندي می شود :

" 1- سازمان ها هدف دارند ، یعنی براي دستابی به هدف ها و مقاصد معینی بوجود آمده اند .

2- سازمان ها ازترکیب اجتماعی افرادي که بطورگروهی کار می کنند ، تشکیل می شود .

3- فعالیت سازمان ها استمرار زمانی دارد .

4- سازمانها، فعالیت خودرا از طریق تفکیک و ظایف و با استفادها ز برنامه، دانش وفن و ابزارانجام می دهند.

5- سازمان ها واحدهاي یکپارچه ویگانه اي ازفعالیت هاي منظم وساختمند هستند وکار وفعالیت خود را بطور عقلانی ومنطقی ، هماهنگ وهدایت می کنند .

برمبناي ویژگی هاي فوق این تعریف براي سازمان پذیرفتنی است، سازمان عبارت است از :

" هماهنگی معقول تعدادي ازافراد که از طریق تقسیم وظایف وبرقراري روابط منظم ومنطقی، براي تحقق هدف یا منظور مشترکی، به طورمستمر، فعالیت می کنند " (علاقه بند، 1387).

هرسازمان، هدف یا هدف هایی ویژه دارد که ضمن حفظ خود وتحقق هدف هاي خود با محیط بیرونی سازگار می شود و در این فرایند، وضعیت روابط متقابل بین اجزاي خود راحفظ می کند . اگر همه چیز درسازمان روبه راه باشد، بروندادهاي مطلوب نظام حاصل خواهد شد، اما واقعیت این است سازمان ر ا « سلامت » که، براي شبکه اجرا و عملکرد آنها درهرسازمان، می توان مجموعه اي از ویژگی هاي تصور کرد که با کفایت و کارائی مداوم سازمان در انجام وظایفش ارتباط دارد اما بخشی ازاین ویژگی ها (ملاك ها) الزاما وظایف خودرا به خوبی ایفا نمی کنند.

مفهوم سلامت سازمانی

چنانکه هرانسانی براي ادامه حیات و انجام وظایف انسانی خویش به سلامتی نیاز دارد، یک سازمان هم به عنوان به موجود زنده وارگانیک به منظور نائل شده به اهداف تعریف شده خویش، به سلامتی وصحت سازمانی، نیازمند است . در صورتی که این سلامتی یا بخشی از آن تامین نشود به همان نسبت شرایط ونحوه رسیدن به اهداف مشخص شده خدشه دارمی شود . " بخش عمده اي از هد فهاي جامعه جهانی در هزاره سوم، مستقیم یا غیرمستقیم با موضوع سلامت درارتباط است . از زاویه نگاه صاحب نظران و اندیشمندان کشور، امروز بزرگترین چالش پیش روي رهبران سازمان ها، توسعه نگرش نوین مدیریت درهمه بخش هاي سازمان است . در چنین فضایی، سازمان هاي حوزه سلامت کشور براي افزایش توانمندي ها، ارتقاي مداوم خود و غلبه برمشکلات، بیش از دیگر سازمان ها به توسعه ظرفیت مدیریت نیاز دارند " .

جزئیات:
توضیحات: فصل دوم پژوهش کارشناسی ارشد و دکترا (پیشینه و مبانی نظری پژوهش)
همرا با منبع نویسی درون متنی به شیوه APA جهت استفاده فصل دو پایان نامه
توضیحات نظری کامل در مورد متغیر
پیشینه داخلی و خارجی در مورد متغیر مربوطه و متغیرهای مشابه
رفرنس نویسی و پاورقی دقیق و مناسب
منبع : انگلیسی و فارسی دارد (به شیوه APA)